Inspirerende voorbeelden

Resultaten

• In totaal werden circa 75.000 beweegkilometers geregistreerd.

• Er werd geld ingezameld voor meerdere maatschappelijke initiatieven.

• Binnen bedrijven ontstonden informele beweegmomenten, zoals wandelmomenten en kleine sportactiviteiten met collega’s.

Belangrijkste lessen

• Bewegen werkt verbindend binnen organisaties.

• Deelname vraagt geen sportieve achtergrond.

• Bewegen kan op veel verschillende manieren en momenten.

Aan de slag

Het initiatief kan worden gestart door een gemeente of bedrijventerrein aan te melden, waarna de challenge gezamenlijk wordt opgezet en afgestemd op de lokale context.

Resultaten

• Deelname van inwoners van verschillende leeftijden en achtergronden.

• Bereik van mensen die langere tijd niet sportten.

• Structureel aanbod van meerdere sportactiviteiten binnen een dorp van circa 650 inwoners.

• Grote deelname aan dorpsactiviteiten, met ongeveer 120 deelnemers per keer.

Belangrijkste lessen

• Sport is voor iedereen en aan te passen aan elk niveau.

• Het sociale aspect is een belangrijke motivatie om te blijven deelnemen.

• Korte, betaalbare sportblokken verlagen de drempel om te starten.

• Flexibiliteit in deelname helpt om sport opnieuw op te pakken.

Aan de slag

Begin met een tijdelijk en gevarieerd aanbod, houd de instap laag en bied ruimte om per periode te kiezen. Combineer sport met ontmoeting om deelname en betrokkenheid te ondersteunen.

Resultaten

Tijdens de afgelopen editie in mei 2025 namen 140 unieke deelnemers deel aan het programma. Verspreid over de veertien georganiseerde activiteiten werd in totaal 200 keer meegedaan.

Belangrijkste lessen

Het belangrijkste inzicht is dat sporten en bewegen zeer laagdrempelig kunnen zijn: kinderen hebben weinig nodig om plezier te ervaren en zijn al snel enthousiast om mee te doen.

Aan de slag

Zelf aan de slag gaan kan door te starten met een beweegweek of door direct te kiezen voor een programma van een hele maand.

Resultaten

Deelnemers voelen zich fitter en energieker, ontwikkelen meer zelfvertrouwen en ervaren minder lichamelijke klachten. Daarnaast blijven zij actiever leven, ontstaan nieuwe sociale contacten en zetten sommigen de stap naar vrijwilligerswerk of betaald werk.

Belangrijkste lessen

• Kleine, haalbare stappen zorgen voor succeservaringen en helpen om gemotiveerd te blijven, zonder dat snelle of grote vooruitgang noodzakelijk is.
• Mentale gezondheid, zoals zelfvertrouwen, welbevinden en plezier in bewegen, krijgt daarbij evenveel aandacht als fysieke gezondheid.
• Begeleiding en motivatie spelen een belangrijke rol, omdat persoonlijke aandacht en positieve aanmoediging het verschil maken.
• Samen bewegen en ervaringen delen versterken sociale verbondenheid en vergroten het effect.
• Flexibiliteit blijft essentieel, zodat activiteiten kunnen worden aangepast aan klachten, energie en persoonlijke omstandigheden.

Aan de slag

Zo ga je zelf aan de slag met een vergelijkbaar concept:

• Doel en doelgroep bepalen – Breng helder in kaart wat het programma wil bereiken en voor wie het bedoeld is.

• Partners zoeken – Betrek partijen zoals gemeente, zorgorganisaties, sportclubs en vrijwilligers.

• Programma opzetten – Combineer bewegen, gezonde leefstijl, ontspanning en persoonlijke begeleiding; twee tot drie keer per week.

• Intake en begeleiding – Start met een intakegesprek, volg de voortgang en pas activiteiten waar nodig aan.

• Sociale verbinding stimuleren – Moedig groepsactiviteiten en contact tussen deelnemers aan.

• Evalueren en verbeteren – Meet resultaten, verzamel feedback en gebruik deze om het programma bij te stellen.

• Promotie verzorgen – Communiceer duidelijk dat iedereen kan meedoen, ook mensen met lichamelijke of mentale klachten.

Resultaten

Er zijn inmiddels 120 Buitenspeelbazen opgeleid door NatuurlijkSportief. Door heel Nederland passen zij de NatuurlijkSportief-beweegmethode toe, binnen hun werkveld.

Belangrijkste lessen

Het is belangrijk om zelf te doen wat je uitdraagt. In het geval van de Buitenspeelbazen betekent dat zelf naar buiten gaan en het voorbeeld geven. Practice what you preach. Daarnaast vraagt het om een groot geloof in het eigen plan en om doorzettingsvermogen om door te gaan waar anderen stoppen.

Aan de slag

Mensen raken gemotiveerd om mee naar buiten te gaan door een inspirerende en uitnodigende aanpak. Het volgen van de NatuurlijkSportief Buitenspeelbaas-training kan daarbij ondersteunen en helpen om anderen op een positieve manier in beweging te brengen. 

Resultaten

De Gezonde Kilometer is uitgegroeid tot een vast onderdeel van de lokale infrastructuur en vormt een laagdrempelige dagelijkse uitnodiging om te bewegen. Dit voorbeeld laat zien hoe een concrete beleidskeuze direct bijdraagt aan een beweegvriendelijke en inclusieve leefomgeving.
 

Resultaten

• Op dit moment kunnen deelnemers meedoen met drie challenges: Rotterdam – Gouda A20-A16, Drechtsteden en Alblasserwaard en Spijkenisse en Haven Rotterdam.

Aan de slag

Nieuwsgierig geworden? Download ReisWijs in de PlayStore

Resultaten

• Honderden Parijse straten rondom scholen zijn heringericht met een autovrij regime, brede trottoirs, groenstroken en speelplekken.

• In sommige straten daalde de oppervlaktetemperatuur met een aantal graden door vergroening.

• Het autogebruik in deze zones werd aanzienlijk beperkt en lopen of fietsen werd opnieuw een aantrekkelijke optie voor leerlingen en ouders.

• De transformatie is gekoppeld aan ruimtelijk en mobiliteitsbeleid: de schoolstraat is onderdeel van de bredere strategie voor een leefbare, gezonde stad.

Belangrijkste lessen

• Een krachtig narratief – Begin met een sterk en herkenbaar verhaal dat mensen raakt, zoals de autonomie van kinderen om veilig en zelfstandig naar school te kunnen fietsen.

• Sterk leiderschap – Bestuurlijke moed is nodig om weerstand te overwinnen en samenwerking tussen domeinen (onderwijs, gezondheid, mobiliteit) te smeden.

• Voldoende budgetten – Structurele financiering is cruciaal, niet alleen voor inrichting, maar ook voor participatie, communicatie en onderhoud.

• Een inspirerend voorbeeld – Start met één goed gekozen schoolstraat als zichtbaar succes dat anderen motiveert.

• De norm zichtbaar maken – Maak zichtbaar dat veel kinderen al fietsen, zodat dit gedrag de nieuwe norm wordt en beleid ondersteunt.

• Ouders en buurtbewoners betrekken – Vergroot draagvlak en eigenaarschap door hen actief te laten meewerken aan organisatie en toezicht.

• Regelgeving en handhaving – Zorg voor duidelijke regels en consequente handhaving om geloofwaardigheid en veiligheid te waarborgen.

• Omgaan met weerstand – Erken bezwaren en begin met tijdelijke of experimentele maatregelen om acceptatie te vergroten.

Resultaten

• Fietslessen zorgen voor betere techniek en groter zelfvertrouwen voor onder andere nieuwkomers, leerlingen in het speciaal onderwijs en basisschooljeugd.
• Een mobiele pumptrack en tijdelijke fietscircuits vergroten de betrokkenheid van jongeren bij fietsen als sport én als dagelijkse mobiliteit.
• Fietsstimulering wordt onderdeel van gezondheid-, mobiliteits- en woonbeleid én draagt bij aan vermindering van afhankelijkheid van de auto.
• De stad kiest voor ambitieuze infrastructuur: duizenden extra fietsparkeerplekken, grootschalige aanleg van fietspaden en het vrijmaken van ruimte voor groener en veilig fietsen.
• Ruimtelijk beleid koppelt klimaat- en mobiliteitsdoelen aan fietsen én leefstijl.

Belangrijkste lessen

• Zorg ervoor dat fietsen toegankelijk is voor alle doelgroepen door barrières zoals techniek, veiligheid en vertrouwen te adresseren.
• Kader fietsen niet alleen in transport of sport, maar in gezondheid, sociale verbinding en stedelijke leefstijl.
• Combineer infrastructuur met cultuur en opleiding. Een veilige fietspad alleen werkt beter met begeleiding, motivatie en aantrekkelijke context.
• Beweegcultuur groeit door samenwerking tussen gemeente, sport- en welzijnsorganisaties, scholen en bewoners. Werk over domeinen heen.
• Begin met praktische ingrepen en zichtbare voorbeelden, maar veranker tegelijkertijd op lange termijn via ruimtelijk beleid en visie.

Resultaten

• Dans bereikt brede doelgroepen: ouderen, mensen met migratieachtergrond, mensen die weinig tot niet bewegen. 

• Een groot deel van de deelnemers is aanzienlijk actiever dankzij dans, terwijl zij daarvoor nauwelijks bewogen. 

• Dansactiviteiten zorgen voor ontmoetingen buiten de gebruikelijke sociale kring. Deelnemers leren nieuwe mensen kennen en verbinden zich over culturele grenzen heen. 

• In zorg- en welzijnslocaties worden aangepaste dansactiviteiten aangeboden, zodat ook mensen met beperkte mobiliteit kunnen meedoen. 

Belangrijkste lessen

• Om dans als methode serieus te maken, is structurele verankering in beleid nodig, niet alleen incidentele projecten. 

• Cultuur, sport en welzijn moeten hun samenwerking versterken, dans ligt op het snijvlak. 

• Initiatieven moeten ruimte bieden voor spontaniteit en eigenaarschap: te strak geprogrammeerde danslessen dempen motivatie. 

• Subsidies en financiering moeten langer dan één jaar zijn om continuïteit te garanderen. 

• Lokale betrokkenen (buurtorganisaties, zorginstellingen, enthousiaste amateurs) zijn onontbeerlijk voor succes. 

Resultaten

• Lerend netwerk waarin meer dan 100 mensen uit verschillende sectoren (werkgevers, welzijn, onderzoek, zorg) meedenken over vitale werkplekken.

• Kennis over obstakels en mogelijke oplossingen voor vitaliteits- en beweegbeleid binnen organisaties.

• Concrete hulpmiddelen, zoals een brochure en functieprofiel voor Beweegambassadeurs.

Belangrijkste lessen

• Een bottom-up benadering werkt: als medewerkers zelf enthousiast zijn, ontstaat draagvlak en authenticiteit.

• Ambassadeurs moeten steun krijgen van directie en HR, en de organisatie moet ruimte bieden.

• Training en uitwisseling zijn belangrijk: leren van elkaar helpt sneller vooruit te komen.

• Eenvoudige tools zoals functieprofielen en brochures helpen om het concept toegankelijk en concreet te maken.

• Vitaliteit op de werkvloer wordt pas duurzaam als beleid, cultuur en enthousiasme samenkomen.